آیات نمازی - آیه 37 سوره ابراهیم
استاد قرائتی
در آیه ۳۷ سوره ابراهیم، حضرت ابراهیم خانواده و فرزندان خود را به فرمان خداوند در نزدیکی کعبه، که مکانی کم آب و خشک بود اسکان داد تا به اقامه نماز بپردازند. سپس از خداوند درخواست میکند تا دلهای مردم آن منطقه را نسبت به خانواده اش رئوف گرداند.
متن آیه ۳۷ سوره ابراهیم
رَبَّنَا إِنِّی أَسْکَنْتُ مِنْ ذُرِّیَّتِی بِوَادٍ غَیْرِ ذِی زَرْعٍ عِنْدَ بَیْتِکَ الْمُحَرَّمِ رَبَّنَا لِیُقِیمُوا الصَّلَاهَ فَاجْعَلْ أَفْئِدَهً مِنَ النَّاسِ تَهْوِی إِلَیْهِمْ وَارْزُقْهُمْ مِنَ الثَّمَرَاتِ لَعَلَّهُمْ یَشْکُرُونَ
ترجمه
پروردگارا، من برخی از ذرّیّه و فرزندان خود را به وادی بیکشت و زرعی نزد بیتالحرام تو مسکن دادم، پروردگارا، تا نماز را به پا دارند، پس تو دلهایی از مردمان را به سوی آنها مایل گردان و به انواع ثمرات آنها را روزی ده، باشد که شکر تو به جای آرند.
تفسیر آیه ۳۷ سوره ابراهیم – تفسیر نور
وقتى خداوند در زمان پیرى حضرت ابراهیم، اسماعیل را به او عطا کرد، او را فرمان داد که این کودک و مادرش را در مکّه اسکان دهد. ابراهیم فرمان الهى را اطاعت نمود و سپس براى آنان دعا کرد. در روایات مىخوانیم که امام باقر علیه السلام فرمود: ما اهل بیت رسولاللَّه صلى الله علیه و آله، بقیه ذرّیّه ابراهیم هستیم که دلهاى مردم به سوى ما گرایش دارد، سپس این آیه را تلاوت فرمودند: رَبَّنا إِنِّی أَسْکَنْتُ … فَاجْعَلْ أَفْئِدَهً مِنَ النَّاسِ
کعبه در منطقهاى بىآب و علف قرار گرفت تا مردم به واسطهى آن آزمایش شوند. چنانکه حضرت على علیه السلام در خطبهى قاصعه چنین بیان فرمود: اگر کعبه در جاى خوش آب و هوایى بود، مردم براى خدا به زیارت آن نمىرفتند.
دعاى انبیا مستجاب است. «وَ ارْزُقْهُمْ مِنَ الثَّمَراتِ»، «حَرَماً آمِناً یُجْبى إِلَیْهِ ثَمَراتُ کُلِّ شَیْءٍ» «۱» حرمى امن که همه گونه ثمرات در آن فراهم مىشود. امام باقر علیه السلام فرمود: هر میوهاى که در شرق و غرب عالم هست در مکّه یافت مىشود.
-انتخاب مسکن انبیا بر اساس نماز وعبادت بود. «أَسْکَنْتُ- لِیُقِیمُوا الصَّلاهَ»
-دیندارى، گاهى با آوارگى، هجرت، دورى از خانواده و محرومیّت از امکانات رفاهى همراه است. «أَسْکَنْتُ مِنْ ذُرِّیَّتِی بِوادٍ غَیْرِ ذِی زَرْعٍ»
-کعبه واطراف آن در زمان حضرت ابراهیم نیز محترم و داراى محدودیّت و ممنوعیّت بوده است. «بَیْتِکَ الْمُحَرَّمِ»
-محور و مقصد حرکت ابراهیم نماز است. «رَبَّنا لِیُقِیمُوا الصَّلاهَ»
-اهل نماز، باید محبوب باشد. «لِیُقِیمُوا الصَّلاهَ فَاجْعَلْ أَفْئِدَهً مِنَ النَّاسِ»
-نماز در ادیان قبل نیز بوده است. «لِیُقِیمُوا الصَّلاهَ»
